Metamorphoses: de kunst van de virtuoze pianotranscriptie
Dit boek met bijbehorende cd's onderzoekt de virtuoze pianotranscriptie, een vorm die in de negentiende eeuw enorm populair was maar later als tweederangs werd gezien. Het pleit voor een nieuwe waardering van deze muziek.
Een vergeten genre
De pianotranscriptie, waarin orkest- of kamermuziek voor piano wordt bewerkt, was zeer populair in de tweede helft van de negentiende eeuw. Componisten als Liszt, Busoni en Godowsky schreven er veel van. In de loop van de twintigste eeuw nam de belangstelling sterk af, en transcripties verdwenen grotendeels van de concertprogramma's. Ze worden nog steeds vaak gezien als muziek van mindere kwaliteit.
Het boek gaat tegen dit vooroordeel in. De auteur, een pianist en musicus, speelde meer dan vijfentwintig jaar transcripties tijdens zijn recitals en wijdde zijn onderzoek aan dit onderwerp. Het resultaat is een dissertatie die het belang van de transcriptie wil aantonen, zodat programmeurs en artistiek leiders deze repertoire niet langer kunnen negeren.
De titel en het idee achter het boek
De titel verwijst naar de Metamorphoses van Ovidius, waarin goden en halfgoden hun uiterlijk veranderen. Het idee is dat de buitenkant van een werk volledig kan veranderen, terwijl de kern hetzelfde blijft. Een transcriptie past dat principe toe: de klank en het instrument verschuiven, maar het muzikale hart van het stuk blijft herkenbaar.
De bijbehorende cd's
Het boek wordt vergezeld door zes cd's met voorbeelden van de besproken transcripties. Een treffend voorbeeld is Paganini's zesde capriccio, bewerkt door zowel Robert Schumann als Franz Liszt. Liszt kiest voor spektakel en virtuoze uitstraling, terwijl Schumann een intiemer lezing geeft met harmonische diepgang. Veel luisteraars zullen de tweede cd als hoogtepunt ervaren, met transcripties van Bach door onder anderen Busoni, Brahms en Liszt.
Voor wie is het boek?
- Pianisten en muziekhistorici die het repertoire willen verkennen
- Serieuze luisteraars die transcripties tot nu toe hebben afgewezen
- Programmeurs die op zoek zijn naar een minder vanzelfsprekend concertprogramma
De dissertatie is in het Engels geschreven, maar de tekst is helder en goed te volgen. Wie de cd's beluistert naast het lezen, krijgt een goed beeld van waarom de pianotranscriptie meer aandacht verdient. Meer over klassieke muziek vindt u op de startpagina, en gebruikte of nieuwe cd's zijn te zien op cd's gezocht.