Bartók: Concerto for Orchestra, opname onder Rattle (EMI)
Deze pagina hoort bij een vergelijking van cd-opnames van Bartóks Concerto for Orchestra. Hier een toelichting op het werk en op de uitvoering van Simon Rattle bij EMI.
Bartóks Concerto for Orchestra is een van de bekendste orkestwerken uit de twintigste eeuw. Hongarije was in 1943 de vluchtplaats van de componist in de Verenigde Staten, en het stuk werd geschreven in opdracht van het Boston Symphony Orchestra. Het werk laat zien hoe Bartók volkse melodieën, scherpe ritmiek en een zeer kleurrijke orkestratie combineert. Elk orkestlid krijgt daarbij een soloachtig moment, vandaar de titel.
Opbouw van het werk
Het concert bestaat uit vijf delen. Het openingsdeel is ingetogen en fugaal, gevolgd door een speels scherzo vol knipogen naar populaire muziek. Het middendeel, een elegisch 'Elegia', contrasteert sterk met de energieke delen eromheen. Het slot is uitbundig en eindigt in een brede, triomfantelijke climax. Voor luisteraars is het werk een goede kennismaking met moderne orkestmuziek, omdat de structuur helder is en de melodieën lang in het geheugen blijven.
De opname van Simon Rattle
Simon Rattle leidde de opname op het label EMI, met het City of Birmingham Symphony Orchestra. Kenmerkend voor deze uitvoering is de precieze balans tussen de instrumentgroepen en de helderheid van de blazers en slagwerk. Rattle legt de nadruk op de ritmische energie en laat de contrasten tussen de delen goed uitkomen. Wie de opname vergelijkt met andere uitvoeringen, merkt vaak verschillen in tempo en in de manier waarop de dynamiek is uitgewerkt.
Vergelijken met andere uitvoeringen
Bij het beluisteren van dit werk is het zinvol om meerdere opnames naast elkaar te zetten. Een andere opname van Bartók met het Takács-kwartet op Decca laat zien hoe de componist in kamermuziek werkte, terwijl een uitvoering van Iván Fischer of István Kocsis op Philips een ander accent legt op de Hongaarse klank. Let bij het vergelijken op:
- het tempo van het scherzo en het slot
- de helderheid van de koperblazers in de climax
- de manier waarop de rustige passages worden opgebouwd
Meer over Bartók-opnames vindt u op de pagina over de Takács-opname bij Decca en de Kocsis-opname bij Philips. Als u zoekt naar een specifieke cd, kunt u ook kijken op de pagina Cd’s gezocht.