Masterdisk dead wax
Deze afbeelding toont de dead wax van een masterdisk, het lege gedeelte van een plaat waar de maatvoering van de snede wordt vastgelegd. Hieronder lees je wat dead wax is en waarom het voor vinylliefhebbers interessant kan zijn.
Op deze pagina staat een foto van de dead wax van een masterdisk. Dit is het vlakke, ongebruikte stuk van een langspeelplaat tussen de laatste muziekgroef en het etiket. Het lijkt een detail, maar voor wie vinyl en mastering serieus bekijkt, zegt het veel.
Wat is dead wax?
De term dead wax (ook wel run-out groove of lock groove) verwijst naar het gedeelte aan het einde van de plaat dat geen muziek bevat. Bij een lp loopt de muziekgroef meestal tot een bepaald punt. Daarna volgt een stuk lege groef, de dead wax, voordat de naald bij het etiket uitkomt. Op dit vlak worden vaak aanvullende gegevens in het metaal gestanst of gegraveerd.
Waarom is de dead wax interessant?
In de dead wax staan vaak codes die de productie van een persing beschrijven. Denk aan:
- het matrijsnummer of de matrixcode, die aangeeft uit welke masterdisk of stamper de plaat is geperst;
- de naam of initialen van de masteringingenieur en soms de snijstudio;
- aanduidingen van de pers, de persserie of de versie van de master;
- soms een handgeschreven of gegraveerde tekst van de maker zelf.
Verzamelaars gebruiken deze codes om te bepalen of een persing uit een vroege of latere serie komt en of het om een eerste persing gaat. Dat kan invloed hebben op de klank, omdat verschillende mastersnedes en stampers net iets anders kunnen klinken.
Masteringverschillen herkennen
Wie twee persingen van hetzelfde album vergelijkt, kijkt naast de muziek ook naar de dead wax, het labeltype en de catalogusgegevens. Zo zie je of er sprake is van dezelfde master of van een nieuwe bewerking. Meer over de verschillen tussen masteringen vind je op de pagina over mastering. Wie op zoek is naar specifieke platen kan terecht bij de overzichtspagina met gezochte lp's.
Tot slot
De dead wax is een klein maar informatief onderdeel van een langspeelplaat. Met wat ervaring leer je er veel uit over de herkomst en de geschiedenis van een persing. Voor meer achtergrond over het onderwerp kun je terug naar de startpagina van Audio en Muziek.
