Nieuwste berichten

Nieuws archief

Onderwerpen

« Vorige berichten

SCHUMANN Piano Trios op. 80 & 88 – Voces Intimae

Saturday, August 13th, 2016

Voces IntimaeSCHUMANN
Piano Trios op. 80 & 88
Clara Wieck Schumann Piano Trio op. 17
Voces Intimae
Challenge Records CC72675 DDD 74’15

Waardering: 7

Dit is nu de derde recente opname van Clara Wiecks Piano Trio opus 17. Allemaal leuk en aardig, maar het is nu de hoogste tijd dat we eens gaan doorpakken wat de opnames en uitvoeringen betreft van haar andere werken. Ofschoon ze al vroeg ook met componeren begon, heeft ze ‘slechts’ 23 gepubliceerde werken. We kunnen ons afvragen waar ze op uit was gekomen, als ze niet met Robert Schumann of welke andere grootheid ook getrouwd was geweest. Ook het Voces Intimae heeft nu dus haar Trio opgenomen, samen met het Piano Trio op. 80 en de Phantasiestücke op. 88 van Robert Schumann. Ik vond hun vorige opname van de twee andere trio’s van Schumann wat aan de dunne en droge kant. Hier heb ik dat hoegenaamd niet. Deze opname is vorig jaar gemaakt in de abdij van Marienmünster en is dus een andere locatie dan voorheen. Bovendien wordt hier geen gebruik gemaakt van authentieke instrumenten. Wel is gebleven hun meesterlijke beheersing van de materie en virtuositeit. Echter vergeleken met The Swiss Piano Trio op Audite is het allemaal wat aan de beleefde kant. Net als de vorige keer, mis ik het heilige vuur een beetje. Wel is deze opname verre superieur aan de Audite.

Emile Stoffels
Luister Magazine

FAGERLUND – Violin Concerto – Darkness in Light • Ignite for orchestra

Thursday, May 5th, 2016

Fagerlund BIS LintuFAGERLUND
Violin Concerto – Darkness in Light • Ignite for orchestra
Pekka Kuusisto, Finnish Radio Symphony Orchestra, Hannu Lintu
BIS SACD BIS2093 DDD 56’56

Uitvoering **** | Opname *****

Hannu Lintu gaf samen met Angela Hewitt ook al een geweldige versie van Schumanns pianoconcert op Hyperion. Deze werken van de in 1972 geboren Fin Sebastian Fagerlund, zijn uiteraard een volslagen ander idioom. Fagerlunds stijl wordt omschreven als magisch realisme. Maar hoe men het ook wil noemen, zijn aan Pekka Kuusisto opgedragen vioolconcert uit 2012, is in alle opzichten verpletterend. De luisteraard wordt ondergedompeld in een waar kleurenspel, met zeer oorspronkelijke stijltechnieken. Met name voor de soloviool. Ook de bijtitel is interessant: “Darkness in Light”. Het verwijst naar een citaat uit Haruki Murakami’s novelle, Firefly: “De dood is niet het tegenovergestelde van leven, maar is er een onderdeel van.” Duisternis en licht: het een, kan niet zonder het andere bestaan. Niettemin ervoer ik de klanksculpturen die Fagerlund schildert, alsof de duisternis het licht binnendringt en niet andersom: de duisternis die onze wereld binnendringt en vervolgens baan breekt. Fascinerend klinkt het aanstormend geweld in de opening en vooral ook in het langzame deel, waar op een bepaald moment, een ware geluidsmuur ontstaat. De opname is al net zo verpletterend. De SACD layer, biedt nog een fractie meer losheid en is vrij van dynamische beperkingen. Vier sterren voor de uitvoering, omdat het de eerste opname van deze werken is. Niettemin, een absoluut overweldigende ervaring deze muziek.

Emile Stoffels
Luister Magazine

SCHUMANN – Boris Giltburg

Wednesday, February 3rd, 2016

Schumann Giltburg Naxos262SCHUMANN
Carnaval • Davidbündlertänze • Papillons
Boris Giltburg, piano
NAXOS 8.573399 DDD 77’11

Uitvoering **** | Opname ****

Het vroegste werk hier, de Papillons opus 2, verklankt heel duidelijk Schumanns dubbelliefde voor de muziek en literatuur. Hij schreef het tijdens zijn rechten studie in Leipzig, maar in zijn hart had hij al lang z’n zinnen op andere dingen gezet. In dit weliswaar prille werk, staat eigenlijk geen maat meer die gericht is op effectbejag. Te meer horen we Schumanns eigenaardige stijl en zijn innerlijke geheimzinnige stemmen, de kleine canons en pakkende harmonieën. Ook het Carnaval is een miniatuurwerk en leidt terug naar de Papillons. De stroom met Schumann opnames lijkt niet te stoppen. Niettemin komt ook Naxos met een interessant programma van de vroege pianowerken van de dromer der Romantiek. Diverse opnames kwamen inmiddels al voorbij met Schumanns klavier muziek, maar de in Moskou geboren Israëliet Boris Giltburg verraste me met precies en aanstekelijk spel. Hij heeft een scherpte en klaarheid in z’n spel, die ik niet vaak eerder gehoord heb. Bovendien vind ik zijn dynamische schakeringen, van zeer goede smaak getuigen. Van deze pianist gaan we ongetwijfeld meer horen. De opname is erg mooi door de uitstekende klankbalans. Bovendien heeft Naxos met zijn budget prijs, wel een sterk wapen in handen.

Emile Stoffels
Luister Magazine

SCHUMANN • CLARKE • VIËTOR – Piano Trios

Tuesday, June 23rd, 2015

SCHUMANN • CLARKE • VIËTOR
Piano Trios
Storioni Trio
ARS production ARS 38 162 SACD DDD 64:55

Uitvoering **** | Opname ***

We kunnen vooral blij zijn, dat deze cd volledig is gewijd aan vrouwelijke componisten. Men kan alleen maar diep respect voelen, voor dit soort heldinnen die lijnrecht ingingen tegen de gevestigde sociale opvattingen van die tijd en daarbij dan ook nog eens hogeschool werk afleverden. Petje af! Een vrouw behoorde in die tijd niet te toondichten, maar creativiteit en het scheppen van lijn en kleur laat zich nu eenmaal niet insnoeren door externe factoren. Dat wordt dan ook wel duidelijk, wanneer we naar het trio uit 1921 van Rebecca Clarke luisteren. Het is of dat we met een stuk van Maurice Ravel van doen hebben. Een vrouwelijke Ravel dus met een vleugje Debussy, die hier en daar Bartokiaanse stijlmiddelen gebruikt (glissando’s). Onbegrijpelijk dat ze haar werk nauwelijks gepubliceerd kreeg. Genieten is het ook met de twee aanstekelijke werken van Alba Rosa Viëtor, die op deze schijf hun wereld première opname krijgen. Wat ben ik blij met deze muziek en het Storioni Trio geeft vol gas. Ten slotte mist Clara Schumanns trio, vergeleken met de recent verschenen opname door het Swiss Piano Trio op Audite, net wat warmte. De registratie mist in z’n geheel wat kleur en volheid, maar laat dat de muziekliefhebber niet weerhouden, want het belang van deze schijf is hoog.

Emile Stoffels
Luister Magazine 703

SCHUMANN • JANÁČEK – Jonathan Biss

Thursday, February 19th, 2015

Schumann Janacek Biss200SCHUMANN • JANÁČEK
Jonathan Biss
Wigmore Hall Live WHLive0068 DDD 79:03

Uitvoering **** | Opname ****

Wat deze cd speciaal maakt is dat Biss er voor gekozen heeft de Fantasiestücke van Robert Schumann enigszins om en om te spelen met de bundel “On the overgrown path” boek 1 van Leos Janáček, gecomponeerd tussen 1900 en 1911. Hier horen we dromerige, mijmerende en autobiografische muziek (het nationalisme uit die tijd blijkt andermaal een rijke voedingsbodem), die een totaal andere indruk achterlaat dan Janáčeks andere kamermuziek. Vooral zijn brandende kwartetten, waarin de Tsjechische meester een stuk ongenaakbaarder is. Maar waar het Biss vooral om gaat, is te laten zien in hoeverre Schumann belangrijk is geweest voor de 20ste eeuw. Biss vindt dit blijkbaar nog steeds een onderbelicht aspect. Hoe dan ook, om een programmering op deze manier te doen is verfrissend. Dan Die Gesänge der Frühe opus 133 uit 1853. De berustende atmosfeer van deze laatst voltooide stukken vlak voordat Schumann zijn poging tot zelfmoord pleegde, blijft imponerend. Biss speelt helaas slechts het laatste deel, maar deze hymne wordt luisterrijk neergezet. En de opname is uitstekend. Dus hoewel er de laatste tijd wel erg veel van Robert Schumann wordt opgenomen, is dit toch Schumann in een ander licht. Dat is de belangrijkste verdienste van deze schijf.

Emile Stoffels
Luister Magazine 702

BEETHOVEN & SCHUMANN – Yundi

Monday, July 14th, 2014

BEETHOVEN • SCHUMANN
Piano Concerto No.5 in E flat major Op.73 -“Emperor” • Fantasie in C, Op.17
Berliner Philharmoniker • Daniel Harding • Yundi
DG Classics 481 0710 DDD 67’01

Uitvoering *** | Opname ***

Inmiddels is Yundi’s naam als virtuoos wel gevestigd en bouwt hij nu langzamerhand zijn repertoire uit binnen de Romantiek. Zijn vorige Chopin en Liszt opnames werden bejubeld en ook in deze opname onderscheid de chinees zich, door een vurig en precies spel. In het Beethoven concert krijgt hij niet altijd de rest mee in zijn brandende pleidooi. Harding en de Berliners blijven hierin helaas wat achter en dus ontbreekt de balans een beetje. In het langzame deel is dat minder duidelijk en laat Yundi een opvallend zachte en milde toon horen. In Schumanns fantasie gaat hij uiteraard helemaal zijn eigen gang en het resultaat mag er zeker wezen. Toch lijkt het haast of dat Yundi een beetje de wedijver tussen solist en orkest mist, want hier is hij duidelijk minder nadrukkelijk en assertief. In z’n geheel genomen is deze opname dus niet het laatste woord voor deze topwerken. Bovendien is er erg veel concurrentie binnen deze genres. Vooral Schumann wordt veel opgenomen de laatste tijd en ook zijn er zeer veel goede opnames van het Keizers concert. De opname is schoon maar tevens wat inspiratieloos.

Emile Stoffels
Luister Magazine 699

Robert & Clara Schumann – Piano Trios

Saturday, April 5th, 2014

SCHUMANN
Robert & Clara Schumann – Piano Trios op. 17, 88 and 110
The Swiss Piano Trio
Audite 92.549 SACD DDD 77’42

Uitvoering / opname *****/ *****

Muziek met werken van de Schumanns. Wat een koppel moet dat zijn geweest! Ik ben vooral blij met het Piano Trio van Clara. Op negenjarige leeftijd speelde ze al onder de Spartaanse leiding van Vader Wieck de sterren van de hemel en zou zich tot een van de grootste piano virtuozen van de negentiende eeuw ontwikkelen. En passant zette ze door haar tomeloze ijver, de muziek van haar man Robert en ook die van Johannes Brahms op de kaart. Maar ze begint ook al vroeg met componeren. Clara heeft ‘slechts’ 23 gepubliceerde werken, maar we kunnen ons afvragen waar ze op uit was gekomen als ze niet met Robert Schumann getrouwd was. Hoe dan ook, haar trio opus 17 uit 1846 roept wellicht minder de wereld op van Jean Paul Richter en E.T.A. Hoffmann, zoals die van haar echtgenoot. Niettemin is dit een juweel. Direct horen we een ongebreidelde gepassioneerdheid – die niets onderdoet voor welke Romantische grootmeester ook – met een verwijzing naar Luthers koraal “Aus tiefer Not schrei ich zu Dir”. Zelf vond ze het aanvankelijk typisch vrouwelijk en sentimenteel, wat meer zegt over haar zelfbeeld en over vrouwelijke componisten in het algemeen, dan over het werk zelf. Robert Schumanns trio’s zijn producten van een behandeling van vormen en instrumenten op een streng klassiek canvas, door een extreem vrije geest. Ook in het Trio opus 110 horen we weer die gekwelde doch gepassioneerde atmosfeer. Eerder bespraken we dit werk door het Voces Intimae op authentieke instrumenten, dat o.i. wat heilig vuur miste. Dat is bij het Swiss Trio wel degelijk aanwezig en met veel kleur bovendien. Tegelijkertijd is er veel precisie. De Phantasiestücke opus 88 was een voorstudie voor een piano trio en is diverse malen gereviseerd. Een dankbare aanvulling op deze fenomenale SACD. De opname is voorbeeldig. Hoogste lof!

Emile Stoffels
Luister Magazine 697

SCHUMANN – Martin Helmchen

Thursday, April 18th, 2013

SCHUMANN
Symphonische Etüden, Waldszenen, Arabeske
Martin Helmchen, Piano
Pentatone Classics PTC 5186 DDD 60:52

Uitvoering/opname ****/*****

De in 1982 geboren Berlijner Martin Helmchen, won in 2001 de Clara Haskil competitie en werkte daarna samen met o.a. Marek Janowski, Philippe Herreweghe en Bernard Klee. In 2006 ontving hij de Credit Suisse Award en dat betekende dat hij met Gergiev op het festival in Luzerne, het Pianoconcert van Robert Schumann mocht uitvoeren. Kamermuziek is een belangrijk deel van zijn muzikale leven en hij geeft dan ook regelmatig recitals, samen met onder andere Heinrich Schiff. We mogen bepaald niet klagen over de aandacht die Schumann de laatste tijd krijgt. Ook zijn er in de loop der tijd veel gezaghebbende opnames verschenen van de hier besproken werken, door de groten der aarde. Daar valt ook niet aan te tornen, maar het is goed te horen dat Schumann in Helmchens bloed zit. Ik zou dit dan ook in de verste verte geen overbodige cd willen noemen. Zijn spel is verfijnd, vanzelfsprekend en vol zwier. Ik heb genoten van zijn aanslag en beheerste spel. De Pentatone SACD klinkt voorbeeldig. Het lukt lang niet altijd een vleugel mooi in het stereobeeld te plaatsen, maar het is de heren technici gelukt. Bovendien paart deze registratie openheid aan een fluwelen klank. Complimenten. Wel had er nog wat meer muziek op gekund.

Emile Stoffels
Luister 688

ONSLOW – Quatuors

Saturday, March 2nd, 2013

ONSLOW
Quatuors
Quatuor Ruggieri
Agogique AGO006 DDD 69:52

Uitvoering/opname ****/****

André George Louis Onslow (1784–1853) was een Frans toondichter uit de prachtige Auvergne en gedurende zijn leven een gerespecteerd kunstenaar. Liefst 36 strijkkwartetten schreef hij en werd aan het einde van de 19de eeuw vooral in Duitsland, Oostenrijk en Engeland gewaardeerd om zijn betekenis als kamermuziek componist. Belangrijker nog: zelfs Beethoven, Schubert en Schumann waren onder de indruk. De laatste – bekend om zijn kritieken – plaatste Onslows muziek op hetzelfde niveau als Beethoven, Mozart en Haydn. Uitgevers als Breitkopf & Härtel en Kistner streden om de eer, Onslows muziek uit te geven. Ook was hij uitgekozen om Luigi Cherubini als directeur van de Académie des Beaux-Arts op te volgen. Ondanks deze zeer indrukwekkende geloofsbrieven, droogde de interesse na de eerste wereld oorlog voor hem op. Net als een aantal andere getalenteerde componisten. In 1984 kwam de interesse weer terug met zijn 200ste geboortejaar. Hoe is dat toch mogelijk? In het bijgaande boekje wordt gepoogd daar een verklaring voor te geven. Hoe dan ook, het Ruggieri kwartet speelt hier op authentieke instrumenten, drie van de 15 kwartetten uit zijn eerste cyclus waar hij van 1810 tot 1822 aan werkte. En men speelt met een aanstekelijke overgave, waardoor deze muziek weer helemaal tot leven komt. Bravo!

Emile Stoffels
Luister 687

O LIEB, SO LANG DU LIEBEN KANNST

Sunday, December 30th, 2012

O LIEB, SO LANG DU LIEBEN KANNST
Debussy • Schumann • Duparc • Liszt
Marion van den Akker, Mezzo Soprano • Rian de Waal, Piano
The Valthermond Recordings Vol. 3 DDD 73.00

Uitvoering/opname ****/****

O Lieb, so lang Du lieben kannst is de derde in de serie Valthermond Recordings. Het zijn opnames die over ruim 8 jaar werden gemaakt door Rian de Waal en zijn – nu inmiddels weduwe – Marion van den Akker. Het echtpaar vond daar de inspiratie liederen en bewerkingen van Debussy, Schumann, Henry Duparc en Liszt op te nemen. Valthermond is een plaatsje in het oosten van Drente, waar Rian een boerderij had gekocht die hij tot opname studio had omgebouwd. Rian was overigens minder bekend om zijn liedbegeleiding. De CD opent met de prachtige Chansons de Bilitis van Debussy uit 1887 op teksten van Pierre Louys. Opmerkelijk is dat Debussy hier het sprekend zingen voorschrijft; het zogenaamde reciteren. Maar vooral ook de liederen van Henry Duparc en dan in het bijzonder Extase, dat handelt over de bitterzoete troost van de dood. Het slot wordt gevormd door drie liederen van Liszt die Marion van den Akker heeft opgenomen met Paul Komen die een goede vriend was van Rian. De CD titel krijgt hierdoor een bijzondere betekenis als eerbetoon aan de in 2011 overleden Rian de Waal. Welk een schitterend programma en belangrijk document, met als boodschap: Heb lief! Zolang het nog kan…

Emile Stoffels
Luister 686

« Previous Entries