Nieuwste berichten

Nieuws archief

Onderwerpen

WEINBERG – Piano Trio • Violin Sonata • Double Bass Sonata

Friday, June 12th, 2015

Weinberg CPOWEINBERG
Piano Trio • Violin Sonata • Double Bass Sonata
Blumina • Blacher • Ofer • Moser • Shehata
CPO 777 804-2 DDD 68’23

Uivoering **** | Opname ****

Enige tijd geleden had ik mijn eerste kennismaking met de muziek van de Poolse Jood Mieczyslaw Weinberg. En weer ben ik zwaar onder de indruk. Een Duits blad had het over “The delicate purity of the music points to an indestructible human substance.” Die delicate puurheid treft ook nu weer. Ook in het geval van Weinberg is het bijna niet voor te stellen wat een mens soms aan lijden moet meemaken en dragen. Zijn composities zijn dan ook op te vatten als persoonlijke beschrijvingen, van gebeurtenissen van ondraaglijk lijden en kwelling. Dat is zeker te horen in het piano trio uit 1945 – uit dezelfde tijd als de grandioze klarinet sonate – waar m.i. duidelijk het zwaartepunt van deze cd ligt. Bij het beluisteren van deze muziek, werd een ding duidelijk voor mij. Het is een gedachte van Henriette Roland Holst: “toch zullen de zachte krachten overwinnen.” De zesdelige contrabas solosonate, vormt een behoorlijke uitdaging voor de luisteraar. De contrabas heeft een enorme substantie en staat manhoog in het stereobeeld. CPO is bezig een consistente lijn uit te brengen van deze componist en de solisten geloven hoorbaar in deze muziek. Onbegrijpelijk dat deze muziek pas sinds kort wordt opgenomen.

Emile Stoffels
Luister Magazine 703

WEINBERG – Chamber Music for Woodwinds

Sunday, November 25th, 2012

WEINBERG
Chamber Music for Woodwinds
Blumina • Fuchs • Wiese • Baier • Guez • Jungwirth
CPO 777 630-2 DDD 73’23

Uitvoering/opname ****/****

Dit is mijn eerste kennismaking met de muziek van de Poolse Jood Mieczyslaw Weinberg (1919 – 1996) en ben zwaar onder de indruk. De Frankfurter Rundschau had het over “The delicate purity of the music points to an indestructible human substance.” Die puurheid – wat we daar ook onder mogen verstaan – meende ik al vanaf de eerste tonen waar te nemen. Het is een aparte mix tussen Joods, Poolse, Russische en Moldavische invloeden. De cd trapt af met de fantastische sonate voor klarinet en piano op. 28 uit 1945. Samen met de miniaturen op. 29 – uit hetzelfde jaar – is dit werk ontstaan, uit de diepe indruk die de componist overhield aan zijn eerste ontmoeting met Shostakovich. Nu, het lijkt me duidelijk dat die diepe indruk wederzijds geweest moet zijn. Dan de sonate voor fagot solo. Wat een lef om sowieso een solo sonate te schrijven en dan nog voor fagot. Er zijn niet zo heel veel toondichters die het aangedurfd hebben, een stuk voor slechts een instrument te schrijven. Slechts de allergrootsten. De solisten doen uitstekend werk en de opname is fenomenaal. We zijn voorzichtig met het uitdelen van Luister 10en, zeker als er geen meerdere uitvoeringen van bekend zijn, maar het belang van deze cd lijkt me duidelijk.

Emile Stoffels
Luister 686

ORFF – Ein Sommernachtstraum

Thursday, October 6th, 2011

ORFF
Ein Sommernachtstraum
Andechser ORFF-Akademie des Münchner Rundfunkorchesters
Christian von Gehren
CPO 777 657-2 DDD 72’/73’

Uitvoering/Registratie ****/***

Dit werk heeft Orff bijna 50 jaar van zijn leven gekost. Twee drafts en 4 versies ontstonden er van deze comedy, in een fase waar het theater voor Orff net zo belangrijk was als muziek. Hij wilde muziek, taal, dans, uitbeelding en ruimtewerking met tijdspecifieke middelen op een moderne manier met elkaar verbinden. Interessant genoeg werd hierdoor de partituur een muzikaal regieboek. Uitgangspunt voor Orff was de vertaling door Schlegel (1767 – 1845) die volgens regisseur/theaterleider Otto Falckenberg (1873 – 1947) al bijzondere ‘muzikale kwaliteiten’ in zich droeg. Vandaar dat in dit werk de (letterlijke) muziek, slechts ondersteunend, dienend, ja zelfs terughoudend is. Voor degenen die Orff louter kennen van de Carmina Burana, is dit wel even wennen. De opname was niet echt hartverwarmend. Er was een duidelijke brom waar te nemen en het leek alsof er ook de nodige apparatuur meedraaide, waardoor het niet de meeste stille registratie is geworden. Wel een interessante CD. Of moeten we misschien zeggen, document? Het boekje is mooi en informatief. Ik kan me niet herinneren dat er recent een uitvoering is verschenen, dus het belang is wel groot. Maar ik blijf wel met de vraag zitten: had dit niet beter op DVD kunnen worden vastgelegd?

Emile Stoffels
Luister 677

Joseph Marx – Ausgewählte Lieder

Wednesday, April 27th, 2011

MARX
Ausgewählte Lieder
Angelika Kirchslager, Mezzo-soprano; Anthony Spiri, piano
CPO 777 466-2 DDD 51’

Wat het leven zo boeiend maakt, is dat elke willekeurige dwarsdoorsnede waar ook in de tijd, verschillende generaties aan het werk laat zien. Ofschoon Joseph Marx in hetzelfde jaar is geboren als Igor Stravinsky, hoort hij duidelijk bij een stroming toondichters die niet met de oude tradities heeft gebroken om een onzekere toekomst tegemoet te gaan. Veeleer was hij een voltooier dan pionier. De opbrengst van het lied was in de 19de eeuw groot, maar liep om verschillende redenen terug in de 20ste eeuw. Weinigen waren er dan ook, om de estafette stok van Hugo Wolf over te nemen; de laatste meester van het Duitse lied met piano begeleiding. De overeenkomsten zijn treffend, maar grote verschillen zijn er ook. Kort gezegd: waar Wolf ons verontrust, daar heeft Marx’ lied een behaaglijke gloed. De in Graz geboren Joseph, schreef ruim 150 liederen en ook een aantal orkestrale liederen. Kirchslager geeft een sympathieke voordracht van deze prachtige vocale stukken. Een mooie en niet te missen aanvulling op de grote en bekende Duitssprekende lied componisten en hopelijk brengt CPO al zijn liederen uit. De opname is zoals we van CPO kunnen verwachten: doorzichtig en gedetailleerd.

Uitvoering/Registratie ****/*****

Emile Stoffels
Luister 674

Klughardt – Symphonie No. 3 Violin Concerto

Tuesday, March 15th, 2011

KLUGHARDT
Symphonie No 3 – Violin Concerto
Mirjam Tschopp
Anhaltische Philharmonie Dessau, Golo Berg
CPO 777 465-2 DDD 78’

Uitvoering/Registratie *****/*****

Onbegrijpelijk dat componisten als deze in 1847 geboren Klughardt, zo lang over het hoofd zijn gezien. Blijkbaar vinden we een zoveelste Mahler symfonieën cyclus interessanter. Enfin, de hier opgenomen werken werden in hun tijd wel regelmatig gespeeld, maar zijn later toch in de vergetelheid geraakt. De stem van Robert Schumann klinkt overduidelijk door zijn kunst heen, maar beschikt ontegenzeggelijk over een eigen smoel. Direct al bij de opening van de symfonie treft ons de vanzelfsprekendheid, de geestdrift en bovenal hoe buitengewoon transparant alles lijkt geschreven. Niet vaak verschijnen er donkere wolken aan de hemel bij Klughardt, doch in het langzame deel breekt er een fase aan waar het behoorlijk wrijft en ons mede door de begeleidingsfiguren aan Bruckner doet denken.
Evenzo maakte het stralende vioolconcert direct een grote indruk op me en vormt een buitengewoon dankbare aanvulling op de inmiddels platgespeelde concerten van Bruch, Mendelssohn en Brahms. Tschopp die nog met Krebbers studeerde, speelt met groot gemak en de speelvreugde spat er vanaf. De CPO opnames hebben me nog nooit teleurgesteld. Ook nu niet: een uitmuntende registratie, met veel diepte perspectief en doorzichtigheid. Het orkest klinkt mooi in balans; geen spoortje overbelichting. Alles werkt mee om ons in vervoering te brengen van deze prachtige muziek.

Emile Stoffels
Luister 673

Pfitzner – Orchesterlieder

Monday, March 7th, 2011

PFITZNER
Orchesterlieder
Hans Christoph Begemann Nordwestdeutsche Philharmonie Otto Tausk
CPO 777 552-2 DDD 68’

Uitvoering/Registratie *****/*****

Ronduit treffend hoe Pfitzner een eigen uitdrukkingsvorm vindt tussen Wagners declamatorische stijl, waarin het woord de noten dicteert en Schumanns diep peilende lyriek. Onwaarschijnlijk mooie vergezichten schenkt deze belangrijke erfgenaam der Romantiek ons in zijn orkestrale liederen. Om er maar een paar liederen tussenuit te halen. An den Mond op. 18 naar Goethe is een hoogst persoonlijk lied, waarin de maan steeds groter lijkt te worden, naarmate het lied vordert en ons haast verzwelgt in zijn aanwezigheid. Lethe op. 37 naar Conrad Ferdinand Meyer uit 1926, ontstond na de dood van zijn vrouw. Dit stuk hoorde ik voor het eerst in Musis Sacrum in Arnhem, onder Martin Sieghart en het werd een gedenkwaardig avondje. Ook nu weer werd ik volkomen overrompeld door de donkere huiveringwekkende atmosfeer, die bijna fysiek het lichaam binnen dringt en ons verwond als we niet oppassen. Gevaarlijk mooie muziek die de stemming van de dag bepaald en wellicht nog langer. De zang van Begemann staat als een huis en de CPO opnames verrassen me steeds weer op het gebied van doorzichtigheid en diepte. Ook staat de solist mooi ingebed in het orkest. Een buitenkans, deze indrukwekkende CD.

Emile Stoffels
Luister 673

MENDELSSOHN String Quintets

Tuesday, December 21st, 2010

MENDELSSOHN
String Quintets 1 & 2
Mannheimer Streichquartett Jone Kaliunaite
CPO 777 3892 Speeltijd 61’

Uitvoering / Opname ***** / *****

Goethe zei dat een kwartet een conversatie is tussen vier verstandige mensen. Conversatie heeft in tegenstelling tot communicatie, onder andere betrekking op intimiteit. En dat is waar het bij kamermuziek om gaat. Mendelssohn’s kwintetten worden nauwelijks uitgevoerd en opgenomen. Waar Schubert en Boccherini – die er velen schreef – een extra cello gebruiken, kiest hij voor een extra alt in de traditie van Mozart. Bij hem is de opbrengst slechts twee, maar het zijn echte juwelen. Niets dan edelheid, zuiverheid en sprankeling in deze kwintetten. Treffend is de vanzelfsprekendheid van zijn melodieën en het ogenschijnlijke gemak waarmee hij zijn thematisch materiaal verwerkt.
Dat er meer patina op het iets dieper peilende tweede kwintet zit, is niet vreemd aangezien dat twee jaar voor zijn dood geschreven is. Dit is puur genieten: Verrukkelijke muziek, prachtige cover (Carl Gustav Carus Mondnacht bei Rügen) en een volle romige opname. Wat willen we nog meer. Hoogste waardering!

Emíle Stoffels
Luister 659

SAYGUN Piano Concertos

Tuesday, December 21st, 2010

SAYGUN
Piano Concertos 1 & 2
Gülsin Onay Bilkent Symphony Orchestra Howard Griffiths
CPO 777 289-2 speeltijd 53’

Uitvoering **** / Opname *****

Dat Saygun nauw heeft samengewerkt met Bartok, is bij momenten goed te horen. Vooral als we het eerste pianoconcert van laatstgenoemde erbij betrekken. Ook Sagun gebruikt de piano veelvuldig als slagwerk instrument, maar het is net iets minder fijnbesnaard en een tikje luidruchtiger allemaal. Verder hebben deze pianoconcerten iets in de verte weg van het Khachaturian concert. Het eerste concert klink aanstekelijk waarin de Turkse folklore is gesublimeerd tot een volslagen eigen idioom en het wemelt van interessante muzikale invallen die de luisteraar blijven boeien. Het tweede concert is voor de solist geschreven en het is voor de hand liggend dat ze het met liefde en toewijding speelt. Dit werk is iets complexer, maar niet noodzakelijkerwijs beter en in zijn geheel wat minder vanzelfsprekend dan het eerste. Maar, ook hier voldoende ideeën en invallen. De opname is extreem realistisch en boeiend, zoals vele CPO opnames. Geen twijfel mogelijk: aanbevolen.

Emíle Stoffels
Luister 660

WAGENAAR Symphonic Poems

Sunday, December 19th, 2010

WAGENAAR
Summer of Life Symphonic Poems
Nordwestdeutsche Philharmonie Antony Hermus
CPO 777 479-2 DDD 50’

Uitvoering / Opname ***** / *****

De toonkunst van de in 1862 geboren Johan Wagenaar is fel, humoristisch, persiflerend, maar nooit fantastisch, dromerig of transcendent zoals zijn tijdgenoot Alfons Diepenbrock. Hij zal ons zelden in verwarring brengen of verscheuren. Zijn orkestratie vertoont veel overeenkomst met Richard Strauss en Hector Berlioz. De ouverture De Getemde Feeks is het enige stuk hier dat nog enigszins repertoire heeft gehouden, maar het is vooral de vurige Levenszomer opus 21 die ons bijzonder treft. Deze vulkanische fantasie voor orkest uit 1902 weerspiegelt de gelukkige jaren met zijn gezin, die de donkere schaduw uit zijn jeugd naar de achtergrond heeft verdrongen. Laat CPO toch vooral doorgaan met het opnemen en uitbrengen van Nederlandse componisten, die m.i. nog steeds niet de aandacht krijgen die ze verdienen. We hebben al een aantal symfonieën van Henk Badings te danken aan CPO. Nu nog Hendrik Andriessen, Leon Orthel, Willem Pijper enz. Ook deze CPO opname voldoet weer aan de verwachtingen.

Emile Stoffels
Luister 664