Nieuwste berichten

Nieuws archief

Onderwerpen

Analoog

Origine Live Platenspeler Mat

Friday, March 27th, 2015

OL MatHet Britse merk Origine Live heeft zo z’n eigen filosofie en aanpak. Dat blijkt al duidelijk uit de eigenzinnige opvattingen die men huldigt, bij het ontwerpen van hun toon armen.  Vooral, in wat volgens hun de kritische plekken zijn in een arm, die de uiteindelijke klank beïnvloeden.

Nu komt Origine Live o.a. ook met een plateau mat. Dat is niet vreemd, als men bedenkt dat een mat direct onder het vinyl zit en dus grote invloed uitoefent op de demping. De Origine Live platenspeler mat bestaat, zoals het zich laat aanzien, deels uit rubber en kurk. Er zitten ook nog wat andere materialen in verwerkt, maar de precieze samenstelling is denkelijk het geheim van de kok.

Toen ik het matje van 1 mm binnenkreeg van Rik Stoet van VinylVinyl uit Den Haag en in mijn handen had, was ik er direct van overtuigd, dat het iets bijzonders was. Al heel wat jaren is het me duidelijk, hoe belangrijk een mat kan zijn. Matten met allerlei dikten en materialen hebben dan ook al op mijn platenspeler gelegen. Momenteel gebruik ik een rode vilten mat; het materiaal dat we in piano’s terugvinden. Hoe dan ook, een mat moet drie dingen doen. Het ontkoppelen van de plaat van trillingen die in een draaitafel ontstaan, door o.a. het lager en de motor. Het elimineren van de trillingen veroorzaakt door het element, die via de plaat zelf, weer terug worden gevoerd naar het element. En ten slotte, het voorkomen van de geringste vorm van jengel. Het voert hier te ver om in detail te gaan, maar een mat speelt een rol in hoeverre plaat en plateau één geheel vormen. Dit is vooral van belang wanneer het plateau in beweging wordt gezet.

Wat mij vrijwel direct opviel in vergelijk met mijn eigen mat, was de mate van zwart informatie en de klankbalans die duidelijk hoorbaar veranderde en gunstig uitpakte in mijn set. Ook het laag had ineens meer push en profiel, waardoor het middengebied voor de hand liggend opschoonde. “Nothing like the Sun” van Sting was een behoorlijke slag losser, terwijl de baspartijen in vlezigheid toenamen en “Flat Earth” van Thomas Dolby had een toegenomen snelheid in het midden-laag. Bovendien leek het stereobeeld breder en hoger. Ook leek de verstaanbaarheid van koren verbeterd. Veel platen passeerden de revue, maar vermeldenswaard is nog de toename van accuratesse van de snare drum. Brand X’ “Unorthodox Behaviour” leek daardoor nog ritmischer, dan dat het al was. Deze mat is een feest.

Het lijkt enigszins zweverig, maar veel kenners beweren vaak dat een component klinkt zoals het eruit ziet, of aanvoelt. Dit keer lijkt dat juist en ik kan dan ook niet anders zeggen dat deze mat klopt, zowel qua klank, als hoe het aanvoelt. Voor €49,- is dit een heel aardige en vooral effectieve upgrade van een platenspeler. Van harte aanbevolen!

Emile Stoffels

De Origin Live Silver MK III tonearm

Thursday, September 4th, 2014

De ervaring leert dat er door vinyl liefhebbers doorgaans onevenredig veel in het element wordt geïnvesteerd, t.o.v. de toonarm en zelfs loopwerk. Dat is ook niet zo vreemd, aangezien er veelal geredeneerd wordt dat de naald – en dus het element – het directe contact vormt met de bron. Het mag evenwel als bekend worden verondersteld, dat de arm een gigantische invloed heeft op het gedrag van een element. Zozeer zelfs dat volgens kenners en techneuten het volgende principe aldus geldt: een hoogwaardige arm met een middelmatig element, zal betere prestaties leveren, dan een middelmatige arm met een hoogwaardig element.

Zelf draaide ik al wat jaartjes met de door Jean Allaerts gerestaureerde Kiseki Purple Heart in een Origin Live uitvoering van de Rega RB 250 (de OL1). Verder had ik het contragewicht vervangen door een zwaarder, brons, concentrisch type waardoor het zwaarte punt gunstiger kwam te liggen en daardoor nog eens hoorbare verbeteringen opleverde. Ik dacht dan ook dat ik geen omkijken meer had naar dat deel van mijn audio set. Dat bleek een vergissing.

De techniek staat zelden stil en Origin Live uit Engeland heeft los van de modificaties, inmiddels zijn eigen indrukwekkende lijn van toonarmen ontwikkeld. Ik werd daar op geattendeerd door een vriend die Thorens draaitafels opknapt en daarbij regelmatig de toon arm vervangt door een Origin Live type. Het viel ons al een paar keer op, dat zelfs het instapmodel – de Alliance – van deze fabrikant fenomenaal klinkt. Ik besloot daarop zelf het duurdere model de Silver (die op de fora bejubeld wordt) aan te schaffen via VinylVinyl uit Den Haag.

Herevaluatie

Aangezien ik eerder met een op Rega gebaseerde arm speelde, was het uitwisselen in een handomdraai gedaan. Om kort te gaan: er komt heel wat meer muziek uit deze arm dan mijn vorige. Zozeer zelfs dat ik genoodzaakt ben om de lp’s die ik had afgetest op basis van marginale – niettemin hoorbare – versmering, korreliger hoog etc. weer opnieuw zal moeten beoordelen. Platen die ik al bij mijn verkoopstapel had gezet, moest ik weer opnieuw evalueren. Zo ervoer ik bijvoorbeeld bij de Nederlandse uitgave van 10cc “The Original Soundtrack”, de hi-hat op het eerste nummer altijd onnatuurlijk en vervuild. En in z’n algemeenheid was er een overbelichting in het midden-hoog. Nu moet wel aangetekend worden dat de SHM SACD ook een voorkeur in die richting laat horen. Interviews met Eric Stewart over de opname, bevestigen dit ook. Overigens klinkt de MFSL CD weer totaal anders. Hoe dan ook, de vervuiling was goeddeels weg en daarvoor kwam een aangenaam tintelend midden-hoog voor terug.

Ook was er een versmering te horen op Ravels pianoconcerten door Werner Haas op de oorspronkelijke uitgave. Aanvankelijk wijdde ik dit aan inferieure en/of gedateerde snijprocessen, omdat ik het niet hoorde op de heruitgave. De versmering was weg met de Silver en alles klonk verbluffend schoon. De verbetering ten opzichte van het laag en midden-laag zijn ook overduidelijk. Zo was Unorthodox Behaviour van Brand-X een openbaring voor wat betreft de extra aplomb en substantie die Percy Jones nog bracht, vergeleken met de vorige arm. En dat terwijl de arm –  vanuit mechanisch oogpunt – nog (lang) niet is ingespeeld.

Conclusie

Het mag duidelijk zijn: ik kan iedere vinylliefhebber deze arm aanbevelen. Zelfs lieden die al met een min of meer exotische arm spelen, zoals de duurdere Rega modellen, SME’s en Linn armen. Met name de snelheid en openheid zijn opvallende aspecten. Maar evenzo het zeer ver doorlopende laag is opmerkelijk, alsmede het gigantische podium. De Silver schijnt ook weinig moeite te hebben met de probleemgebieden van de plaat (aan het einde). Zoals gezegd moet ik weer opnieuw door mijn collectie heen, omdat de arm mijn vorige bevindingen behoorlijk overhoop heeft gehaald.
De arm kan overigens nog verder geüpgraded worden met een carbon armbuis, alvorens naar een duurdere arm over te gaan. Onder de omstandigheden kan ik me haast niet voorstellen dat het nog beter kan. Maar het zal er toch eens van komen, want alles went…

Armbekabeling

Ten slotte nog een vaak over het hoofd gezien aspect: het inspelen van de armbekabeling. Dus nog los van het mechanische inspeel proces. Uit een recensie van de OL Silver – uiteraard geldt dat voor alle toon armen – op de 6moons site is duidelijk op te maken dat onder normaal gebruik de arm bekabeling nooit zal inspelen, door de minuscule spanningen afgegeven door het element. En dan is er nog een significant verschil tussen mm en mc elementen: de laatste geeft nog aanzienlijk minder spanning af dan een mm element, getuige het feit dat het signaal uit een mc element extra versterkt moet worden. “[Alan Kafton of CableCooker fame would agree because of the minuscule voltage output from cartridges which never break in tone arm wiring under regular use – Ed].” Als dat inderdaad waar is dan moeten we concluderen dat daardoor iedere toonarm die dat proces niet volledig heeft doorlopen, dus nog steeds niet is ingespeeld. Vandaar dat OL ook “burn-in” cables levert om dat proces niet alleen te versnellen, maar ook om de kabel vollédig in te spelen. Iedere vinyl liefhebber zal dus zijn eigen situatie moet herbeoordelen en denkelijk alsnog de toonarm kabel moet inspelen. Stof tot nadenken dus…

Emile Stoffels