Nieuwste berichten

Nieuws archief

Onderwerpen

Accessoires

Volledig in Harmonix

Friday, December 17th, 2010

Volledig in Harmonix

Wanneer het tunings merk Harmonix ter sprake komt, is de algemene reactie meestal: “oh ja…; het doet zeker wel wat, maar het is zo (lees “te”) duur”. En eerlijk gezegd was dat ook mijn opvatting, totdat ik de kans kreeg de Harmonix producten eens in diepte te onderzoeken. Er is bij mij toch altijd een sluimerende wens geweest deze producten uitgebreid te testen, omdat Harmonix nooit stil staat en zijn programma ook door blijft ontwikkelen.

Wat de zaak des te aantrekkelijker maakte is dat distributeur Ed Doggen van Daluso Audio met raad en daad klaar staat en zelfs ter plekke bij klanten langskomt, om waardevolle wenken en aanwijzingen te geven. Dit alles met een oprechte geïnteresseerdheid en bevlogenheid. Een service die men tegenwoordig maar zelden aantreft…

Zo’n dertig jaar geleden onderzochten Harmonix technici hoe resonanties zich gedroegen bij beroemde vioolmerken als Stradivarius, Guarneri en Amati. Uiteraard heeft ieder apparaat resonanties. Ze worden veroorzaakt door het apparaat zelf, het gekozen materiaal, de interne onderdelen: trafo’s, elco’s enz. Deze resonanties kunnen behoorlijk wat roet in het eten gooien. Uiteraard geldt dat ook voor muren, plafonds en vloeren. Simpel gezegd heeft Harmonix dit opgelost door de frequenties waarin deze hinderlijke resonanties zich bevinden, over te zetten naar een gebied waar ze meewerken in plaats van tegenwerken.

In Gods naam geen demping

Ed Doggen vertelde dat Harmonix vaak op de verkeerde manier wordt toegepast; wat de reactie bovenaan dit artikel voor een zeer groot deel verklaart. Het moet namelijk niet in combinatie worden gebruikt, met andere tuning middelen en al helemaal niet met dempingmiddelen. “Demping is sowieso iets dat je niet moet willen”, doceert Ed. “Het probleem met demping is dat er veel wezenlijke muziekinformatie verloren gaat”. In den lande hebben we daar een mooi gezegde voor: ‘het kind met het badwater weggooien’. Demping dus alléén indien het echt niet anders kan, is Eds devies. Overigens, Audio Note speakers zijn ontworpen met dunne ongedempte wandjes die meetrillen…

Het Harmonix programma is behoorlijk omvangrijk. Nog los van het kabelprogramma, zijn er kegels, diverse modellen voeten (ook voor onder spikes of kegels), twee platenklemmen en een mat, tuningsheets voor op cd’s, room tuning disks om op de muur aan te brengen, en tot slot nog de pastille-vormige tuning Base Devices.

Voor wat betreft de platenmat en de laatste drie producten: daar komen we nog graag op terug in een volgend artikel.

Lieflijke voetjes

Ik ben met de speakers begonnen omdat ik vermoedde, dat daar de duidelijkste veranderingen zouden optreden en dat bleek ook wel. Overigens adviseert Harmonix in hun brochure dit als eerste stap.

De RF-900-serie is ontworpen voor gebruik onder luidsprekers en apparatuur met spikes of kegels. Allereerst plaatste ik de RF-900MK2 voetjes. Aanvankelijk waren mijn plannen om drie per speaker te gebruiken, omdat ik nu eenmaal sinds jaar en dag drie (aluminium) kegels gebruik. Toch werd mij door Ed ten sterkste aangeraden, vier kegels te gebruiken en dus vier voeten. Dit, opdat Harmonix zijn werk beter kan doen.

Na het plaatsen viel direct op dat er meer kleur en textuur in het middengebied was te bespeuren alsmede het uitsterven van klanken. Bij Miles Davis’ In Concert track drie, viel ineens op dat George Coleman als het ware werd uitgenodigd en al spelend vanaf rechts het podium opliep. Dat heeft te maken met de toegenomen hoeveelheid ruimtelijke informatie, die meer van de zaal en entourage laat horen. Tevens liep het laag verder door en was er veel opgeschoond in het midden-laag. Stemmenmateriaal werd tastbaarder en alles werd een slag ritmischer.

Dergelijke resultaten werden ook bereikt – zij het iets minder spectaculair – met de TU 606Z onder mijn CD loopwerk en versterker. De 600-serie zijn voeten die direct contact maken, zonder tussenkomst van een spike of kegel. Hopelijk zal ik te zijner tijd ook het topmodel uit deze serie – de TU-666ZX – kunnen testen.

De volgende dag al, besloot ik de grotere broertjes te plaatsen: de RF-999 MT MK2. Het verschil tussen deze en de RF-900MK2, was zelfs in bepaalde facetten nog groter dan de stap van geen voeten naar de 900MK2. Ik geloof dan ook oprecht dat de toegenomen verbetering, het prijsverschil tussen beide rechtvaardigt. Levins basloop bijvoorbeeld op Peter Gabriels So, was op Don’t Give Up voor het eerst echt helemaal schoon en had eindelijk het beoogde profiel. Iets dat ik in mijn set nog niet had weten te bereiken. Ook Brand-X’ Live Stock had meer live sensatie. In z’n algemeenheid werd er meer kleur losgeweekt. De midden regionen werden rijker aan informatie en hadden meer diepte en nauwkeurigheid. Track vijf op Simply Reds debuut was door de toegenomen precisie, oneindig meer ritmischer geworden.

Platenklem

Helaas was ik niet in de gelegenheid de mat van Harmonix te testen, maar wel de TU-812MK2 klem waarvan er twee in het programma zitten. Van echt klemmen is overigens geen sprake en de ervaring leert dat in dergelijke gevallen een hoorbare ‘stress’ optreedt in de geluidsreproductie.

Aanvankelijk had ik het idee dat de platenklem relatief weinig deed, dus nam ik hem mee naar een zeer gewaardeerde vriend die een Verdier draaitafel en inmiddels een hele collectie heeft van allerlei soorten en maten platenklemmen. Zijn platenspeler heeft een metalen plateau en het lag voor de hand dat de Harmonix platenklem daar veel mooie dingen zou doen. En dat deed het inderdaad. Het was opvallend hoeveel tonale rijkdom er vrijkwam. Bij mijn eigen draaitafel was het effect nog steeds iets minder spectaculair, aangezien mijn plateau van acryl is en dus zo dood als een pier. Echter, mijn aanvankelijk getemperd enthousiasme bleek achteraf aan de geselecteerde software te liggen. Bij Bartoks Sonate voor twee piano’s en slagwerk (Philips 9500434), was er wel degelijk meer accuratesse en snelheid te bespeuren. Ook waren er meer ondertonen waar te nemen, waardoor de algehele klankbalans prettiger aandeed. Bij William Schumans vioolconcert (DG 2530103) kwam er nog meer ruimte-informatie vrij terwijl de toegenomen separatie de solist volledig losweekte van het orkest. Bovendien nam bij dit alles het kleurenpalet zowel in omvang als kwaliteit toe.

Conclusie

Dat de Harmonix producten in veel gevallen meer invloed hadden op de klank dan kabeltje zus en snoertje zo, staat voor mij als een paal boven water. Bovendien moet dit ook in het licht worden gezien, van wat men zoal uitgeeft aan kabels en interlinks. Ik had dan ook de onuitwisbare indruk dat het gebruik van deze producten waren te vergelijken met de verbetering van een component. Laten we zeggen, de lift die een versterker van 5K geeft over die van 1K. Het is dan ook duidelijk dat na toepassing van de Harmonix producten de hele audioset opnieuw moet worden bekeken, aangezien ze verborgen zwakheden in zowel opstelling van de speakers als opname ontbloten. Inderdaad: enkele van mijn geroemde referentie cd’s vielen door de mand. Het is echter ook goed mogelijk dat na de inzet van Harmonix, de luisteraar erachter komt dat hij de verkeerde keuze heeft gemaakt mbt. luidspreker kabels en/of interlinks. Dit is de impact zoals ik die ervaren heb en die was volledig in harmonie met de prijs. Ja, Harmonix is niet goedkoop, maar realiseert – mits juist toegepast – zeer grote stappen in de audioketen.

Afscheid

Toen de dag aanbrak dat de spullen zouden worden opgehaald en ik stap voor stap de Harmonix producten weghaalde, moest ik denken aan de afscheidssymfonie van Joseph Haydn. Bij de première van deze tragische 45ste symfonie, liepen de musici een voor een weg tijdens het slot van het laatste deel. Ze namen hun kaars met standaard, die de partituur moest verlichten, met zich mee en tegen de tijd dat de allerlaatste noten waren gespeeld, was het een stukje donkerder in de kamer. Nu, dat gevoel had ik ook: er leek een soort van licht weg te vloeien uit mijn installatie…

Emile Stoffels