Nieuwste berichten

Nieuws archief

Onderwerpen

Archief: April, 2020

BRUCKNER – Symphony Nr. 9 with completed finale (revised version)

Friday, April 17th, 2020

Philharmonie Festiva, Gerd Schaller
Profil/Hänssler PH18030 (2 CDs) DDD 87:22

Waardering: 10

Over de opname door Simon Rattle op EMI uit 2012 – die ook met de gereconstrueerde finale kwam – was ik niet onverdeeld enthousiast, omdat zijn aanpak van de eerste drie delen mij niet helemaal beviel. Nu komt Gerd Schaller op Profil met zijn eigen uitgave van de finale, waarin nog meer vrijgegeven materiaal uit de Weense bibliotheken is verwerkt. 734 maten in totaal, tegenover de uitgave met 653 maten die Rattle gebruikte. Schaller heeft overigens al twee opnames vastgelegd van de gefinaliseerde 9de (de laatste was in 2016), maar voelde kennelijk toch de noodzaak om met een herziening te komen. Zonder te beweren dat dit het definitieve zegel des grootmeesters draagt – want dat zullen we nooit weten – moet ik zeggen dat het eindresultaat zeer overtuigend is. In het lijvige boekje lezen we Schallers verantwoordingen voor zijn keuzes en kunnen we per sectie volgen hoe deze reusachtige finale zich ontplooit. Keer op keer komen we – voor zover we dat al niet waren – nog meer onder de indruk van het constructief vermogen van deze geweldenaar. De fuga bijvoorbeeld met zijn rijke ornamentuur is uitermate indrukwekkend. Na een ferme inzet door de celli en bassen smoort het eventjes om vervolgens met hernieuwde kracht weer op te bouwen en zich helemaal uit te spreken, waarbij het materiaal tot uitputting wordt bewerkt. Ook zijn er talrijke verwijzingen naar het eerste deel, horen we thema’s uit het Te Deum en wordt de schreeuwende dissonant uit het adagio geciteerd. Nadat het koraal heeft geklonken komt een apotheose die elke omschrijving tart en ons met een gevoel achterlaat: “naar welke symfonie zullen we in hemelsnaam hierna nog luisteren?” Dit is wat mij betreft de absolute sluitsteen in de symfonische literatuur. We kunnen ons in allerlei superlatieven uitdrukken, maar niet een daarvan zal toereikend zijn. Ik kan het slechts van de daken schreeuwen! 

Emile Stoffels

TIPPETT – Symphonies Nos. 3 & 4, B flat

Saturday, April 4th, 2020

Rachel Nicholls
BBC Scottish Symphony Orchestra, Martyn Brabbins
HYPERION CDA68231/2 DDD 57:49/62:48

Waardering: 8

Lang geleden maakte ik kennis met Sir Michael Tippetts symfonieën cyclus via de Decca opnames van Solti, maar ben daarna zijn muziek een beetje uit het oog verloren. Nu stelt Hyperion ons weer in de gelegenheid om Tippetts werk met hernieuwde interesse te beluisteren. Dat is hard nodig, aangezien er in het algemeen weinig belangstelling is voor deze componist. Voor wie Tippett slechts kent van zijn Concert voor Dubbel Strijkorkest, is dit programma wel even wennen. Martyn Brabbins verstaat zich goed met deze complexe materie en smeedt de derde tot een geheel. Dat is een hele prestatie, want de derde heeft in dat opzicht een eigen wil. Het werk duurt bijna een uur; wat voor een symfonie uit de 20ste eeuw toch wel opmerkelijk is. Dit is niet de makkelijkste muziek en die weerbarstigheid is nog meer aanwezig in Tippetts vierde. Het vormt dan ook een uitdaging, niet slechts voor uitvoerenden, maar zeker ook voor de luisteraar. De symfonie in Bes uit de jaren 30 vormt daarmee een groot contrast en ontvangt hier de première opname. Het werk doet veelal denken aan William Waltons 1ste symfonie en vooral de invloed van Sibelius is voelbaar. Dit is een interessant programma van Hyperion en de opname is overweldigend.

Emile Stoffels